Author Archive for ramesh shah

12
નવેમ્બર
11

કુમારકોશ ૨૫ જેટલા અંક વિગત સાથે અને નવાં પુષ્કળ ચિત્રો સાથે નેટ પર મુકાયા છે.

કુમારકોશના કેટલાક ખાસ અંકો નેટ પર મૂકાયા છે.
એ જોવા માટે અંક પ્રમાણે લિંક આપેલી છે. અંકો આસાનીથી જોઈ શકાશે
અંક – ૦૦૪  –––  આકાશદર્શનનાં પાનાં
http://www.facebook.com/album.php?aid=15945&id=1714952301&l=0d494d14a1
અંક – ૦૮૬  –––
http://www.facebook.com/media/set/?set=a.1220770735469.26142.1714952301&type=3&l=6071fc9ad3
અંક – ૦૮૭  –––  કોઈનો લાડકવાયો ગીત કવિના અક્ષરોમાં, મેરી લા’કોસ્ટેનું મૂળ કાવ્ય : Somebody’s Darling
અંક – ૧૬૨  –––  ચમ્બાની રાવી નદી, જળકુકડી, કાજિયાં, સૌથી ઊંચું થર્મોમિટર, પક્ષીતીર્થ
અંક – ૧૬૫  –––  પર્સ્યુસ–એન્ડ્રોમિડાનાં નવાં દસ ચિત્રો, અલ્ અજહર મસ્જિદ, ગાતાં પંખી
અંક – ૧૪૬  –––  માર્કોની, સુએઝ નહેર, સારસ, આપણે કેમ બોલી શકીએ છીએ, આઠ ઍડવર્ડો
અંક – ૨૨૩  –––  મિસરનો લહીયોતથા અન્ય, પ્રથમ હિંદ મહાસભા બેઠક, અલ કાહિરા
અંક – ૨૨૭  –––  અકબર બાદશાહનાં ચિત્રો
અંક – ૨૭૧  ––  સર જ્હોન એવરેટ મિલેની ૨૦ જેટલી કલાકૃતિઓ, ડર્બન
http://www.facebook.com/album.php?aid=15921&id=1714952301&l=a59c681051
અંક – ૩૨૮ –– ચિત્રકાર વિન્સેન્ટ વાન ગોઘના દુર્લભ ૨૧ સેલ્ફ પોર્ટ્રેટ્સ તથા અન્ય કલાકૃતિઓ,
http://www.facebook.com/album.php?aid=16396&id=1714952301&l=74564616ee
અંક – ૩૫૬  –––  દેશ દેશના રાષ્ટ્ર ધ્વજ અને માહિતી,
અંક – ૩૯૫ ––– ભગવાન બુદ્ધના જીવનનાં ચિત્રો
અંક – ૪૧૯  –––  લુવ્ર મ્યુઝિયમ અને ત્યાંની કલાકૃતિઓ
http://www.facebook.com/album.php?aid=15332&id=1714952301&l=a67e59436b
અંક – ૪૧૫  –––  ચંદીગઢ, પ્રજ્ઞાપારમિતા, બોરોબુદુર
http://www.facebook.com/album.php?aid=15909&id=1714952301&l=1e8460d628
અંક – ૪૩૩ –––  બૅંગકોક, મલ્ટીપલ ઍક્સ્પોઝર ફોટોગ્રાફી, કલાકાર માર્ક શૅગલનાં ચિત્રો
અંક – ૪૮૪  –––  ગ્લૉબ થીએટર, ટૅમ્પેસ્ટ, ઉટીનું ટૅલિસ્કોપ, રિચર્ડ બન્કમિન્સ્ટર ફુલર, રાજકુમારી અમ્રતકૌર, કલાકાર ઝ્યાં કૉક્તૉ
અંક – ૫૨૪  –– કલાકાર ઇન્દ્ર દુગડનાં નવાં ૧૫ ચિત્રો, બાળગાંધર્વ, સિમ્પ્લીસિસિમુસ મેગેઝિન
અંક – ૫૨૫  –––  નક્ષત્રોનાં ૧૬ વિશિષ્ઠ ચિત્રો/તસવીરો, ઑપ કળાનાં આઠ ચિત્રો, હાઇડલબર્ગ,
અંક – ૬૧૩  –––  દરિયાખેડુ ફ્રાન્સિસ ચિચેસ્ટર, શુક્ર ગ્રહ, પ્રાચીન સિક્કા, વિખ્યાત ગાયિકા બેગમ અખ્તર, ગુલછડી પુષ્પ, ચીકુ, લન્ડી ટાપુ
અંક – ૬૨૯  –––  કલાકાર કનુ દેસાઈનાં ૨૮ જેટલાં પૂર્ણરંગી ચિત્રો, પર્શિયન ફિઝીશિયન અવિસેના, કરંજનાં ચિત્રો, હરદ્વાર, થોમસ ગ્રે
અંક – ૬૪૮  –––  પીટર પૉલ રૂબિન્ઝનાં ૧૬ નવાં પૂર્ણરંગી ચિત્રો
અંક – ૬૫૬  –––  સંત ગાડગે મહારાજ, ફાઇબર ઑપ્ટીક્સ, હેન્રી મૂરનાં નવાં બાર જેટલાં પૂર્ણરંગી શિલ્પો
અંક – ૭૬૦ –– કલાકાર હોકુસાઈના તથા ‘નાગ’ વિષેના લેખને અનુરૂપ ચિત્રો–તસવીરો
http://www.facebook.com/album.php?aid=16038&id=1714952301&l=d801668954
અંક – ૭૮૮ –– પ્રીતિ સેનગુપ્તાના પ્રવાસ લેખના અનુસંધાને સીદી બૂ સૈદની તસવીરો
http://www.facebook.com/album.php?aid=15966&id=1714952301&l=e2834b8774
અંક – ૭૯૦ –– પ્રીતિ સેનગુપ્તાના પ્રવાસ લેખના અનુસંધાને ટ્યુનિસ મ્યુઝિયમની કળા
http://www.facebook.com/album.php?aid=15967&id=1714952301&l=47880f02ea
05
ઓગસ્ટ
11

ધાર્મિક શિક્ષણ ક્યાં ?

થોડાં સમય પહેલાં શાળામાં ગીતાદ્વારા ધાર્મિક શિક્ષણ આપવા નિમિત્તે ગમાઅણગમા જાહેર થયાં !

આ સંદર્ભમાં કુમારમાં(૧૯૬૫/મે) છપાયેલ આ નાનકડી વાત નેત્રદીપક છે.

ધાર્મિક શિક્ષણ ક્યાં ?

ઇંગ્લૅંડના જાણીતા કેળવણીકાર એલ.પી.જૅક્સ એક વાર એક જ્ઞાનવૃદ્ધ, વયોવૃદ્ધ શિક્ષકની મુલાકાતે ગયા. જૅક્સે તેમને પૂછ્યું : આપની શાળાના સમયપત્રકમાં ધાર્મિક શિક્ષણને આપે ક્યાં સ્થાન આપ્યું છે ?’

પેલા અનુભવી વૃદ્ધ શિક્ષકે જવાબ આપ્યો : ‘‘અમે અંકગણિતમાં ચોકસાઈ દ્વારા ધર્મ શીખવીએ છીએ…સાચાને હાને ખોટાને નાકહેવાનું શીખવીને અમે ભાષામાં ધર્મજ્ઞાન આપીએ છીએ… ઇતિહાસશિક્ષણમાં માનવતાપરહિતેચ્છા ને કરુણા પ્રેરીને…ભૂગોળવિદ્યામાં આદરભાવ રાખતાં પ્રેરીને… ઉદ્યોગોકારીગરીમાં સાદ્યંત પરિપૂર્ણતા દ્વારા…રમતના મેદાન પર ન્યાયી અને નિષ્કપટ આચરણ વડે…અને પશુપંખી પ્રત્યે કરુણા રાખતાં શીખવીને, નોકરચાકર તરફ સભ્યતા ને ભલાઈ શીખવાડીને, એકબીજા તરફ શિષ્ટ આચાર દ્વારા અને બધી જ બાબતો સચ્ચાઈઈમાનદારી વડે ધાર્મિક શિક્ષણ આપીએ છીએ

 

03
ઓગસ્ટ
11

શોધ બની ઇતિહાસ !

પ્રગતિની હરણફાળમાં પાયાની શોધો ભૂલાઈ અને ભૂંસાઈ જતી હોય છે.

વર્ષો સુધી ઉપયોગી બની સહારો આપનાર ‘ટાઇપરાઇટર’ હવે તો ઇતિહાસ બની,
એનો  ‘QWERTY’ શબ્દ યાદ રૂપે આપણી આંગળીઓના ટેરવે મૂકીને અદશ્ય થયું છે.
એ શોધની વાતો કુમારે સાચવી છે (૧૯૩૮–સપ્ટેમ્બર અંક) 
અને કુમારકોશે એ લેખના પૂરક અને અલભ્ય ચિત્રો મૂકી દસ્તાવેજી બનાવ્યું છે.                                                                                                     
30
જુલાઈ
11

દેશભક્તિ

બે દિવસ પછી યાદગાર ઑગસ્ટ મહિનો આવશે.

શાળાનાં દિવસો યાદ આવે. નવી નવી આઝાદી મળી હતી. 
ગામની હૉટલોના લાઉડસ્પીકરો દેશભક્તિના ગીતોથી ગાજી ઉઠતાં.
મનમાં એ ગીતોની ગૂંજ યાદ રહી છે.
એક હૃદયસ્પર્શી પ્રસંગ યાદ આવ્યો. 
કુમારના ૧૯૫૦નાં ઑગસ્ટ મહિનાનાં અંકમાં માધુકરી વિભાગમાં નાનકડી નોંધ હતી. 
અમેરિકાનો સ્વાતંત્ર્યદિન ૪ જુલાઇ. અને ૧૪ જૂન ‘ધ્વજદિન’. 
બેટ્સી રૉસ નામની એક બાઈને આ કામ સોંપાયું હતું.
કુમારે આ વાત બહુ થોડાં શબ્દોમાં લખી છે. એક પ્રસંગચિત્ર પણ મૂક્યું છે. 
‘કુમારકોશ’ને એ પ્રસંગનાં હૃદયંગમ ચિત્રો મળ્યાં અને કોશમાં સામેલ કર્યાં.
રોમાંચ થાય એવો આ પ્રસંગ ચિત્રોમાં ચિરંજીવ થયો છે.
દેશભક્તિનો આ પ્રસંગ તહેવાર બની ગયો !                                                                                                                                                      
29
જુલાઈ
11

‘વૅલી ઑફ ફ્લાવર્સ’ નામ કોણે આપ્યું ? જાણો

કુમારનાં અંક ૩૨૬ (ફેબ્રુઆરી–૧૯૫૧)માં ફ્રાન્ક સ્માઇથ નામના પહાડખેડુના જીવનની ઝલક આપી છે.
આપણે ‘વૅલી ઑફ ફ્લાવર્સ’ નામ સાંભળતાં જ ઝૂમી ઉઠીએ છીએ એ નામ કોણે આપ્યું એ કદાચ બહુ ઓછા જાણતાં હશે. આછી માહિતી છતાં રસ પડે એવો લેખ આ સાથે છે. અને ‘કુમારકોશ’ની વિશેષતાઓ એ કુલવાડી સાકાર કરી આપે છે.                                                                               
24
જુલાઈ
11

કુમારકોશમાં બધ્ધું જ છે…જુઓ અને મેળવો !

કુમારમાં પ્રકાશીત લેખો, વાર્તાઓ, કવિતાઓ, ચિત્રો અને બધું જ, કશું બાકી નહીં…

બધી જ વાનગીઓનો પૂરો રસથાળ હાજર (પહેલાં અંકથી હજારમાં અંક સુધીનાં શીર્ષકો.

એમાંથી જોઈતું પસંદ કરી એ વાનગી ફક્ત એક ઇ–મેઇલ કરો અને મેળવો…

આ રહી એ યાદી; ડાઉનલૉડ કરવા માટે નીચે ક્લિક કરો

KUMARKOSH-Title list 1000 issues for web

22
જુલાઈ
11

‘કુમાર’ જુલાઇ/૨૦૧૧નાં અંકમાં ‘કુમારકોશ’

‘કુમાર’ના જુલાઇ ૨૦૧૧ અંકમાં જાણીતા પત્રકાર શ્રી કિરણ ચાંપાનેરીએ કુમરકોશકર્તા રમેશ શાહની મુલાકાત લઈ ‘કુમારકોશ’ના સર્જનની તલસ્પર્શી વિગતો આપી છે તેનાં પાનાં અહી પ્રસ્તુત છે.




Enter your email address to subscribe to this blog and receive notifications of new posts by email.

Join 51 other followers

શ્રેણીઓ

Blog Stats

  • 8,824 hits

સંગ્રહ

જુલાઇ 2017
સોમ મંગળ બુધ ગુરુ F શનિ રવિ
« નવેમ્બર    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31